Önce bu işlemimizi sağlayacağımız fonksiyonumuzu tanıyalım

COALESCE: fonksiyonunun aldığı değer dizi tipi gibidir. Yani aralarına virgül koymak kaydıyla birçok değer yazabilirsiniz. Örn:  COALESCE(Kod, @Kod, @Set, @Ad  , ‘aba’ ) gibi.

Bu fonksiyon; verilen değerlerden İLK NULL OLMAYAN değeri geri döndürür. Bu özellikten yararlanarak tam esnek where cümlecikleri yazacağız.

 

Konuyu örnek bir prosedür ile açıklayalım.

 

 

 

Bu prosedür, parametrede verilen fatura koduna ait faturayı getirir. Ve parametreyi kullanmak zorundasınızdır. Bu parametreyi boş verirseniz de hiç fatura kaydı gelmez.

 “ Exec Sp_FaturaGetir  ‘1020155’  ” gibi bir kodla da sadece bu faturayı getireceği aşikârdır.

 Ama biz şunu yapmak istiyoruz. Eğer fatura parametresi vermezsek tüm faturaları getirsin, yok eğer verirsek de sadece o faturayı getirsin.

 

Bunun için prosedürümüzün aldığı parametreye default değer yani ilk değer olarak null vermeliyiz ki parametreyi kullanmadan da prosedürü çalıştırabilelim. Yoksa hata alırız. Ben parametreye default null parametresini aşağıda ki gibi değeri verdirdim.

 

 

Şu an parametre vermeden de bu prosedürü çalıştırabiliriz.

 

“ Exe Sp_FaturaGetir ”.  Parametre kullanmadığımız için default değer olarak belirlediğimiz null değerini alacak dolayısıyla da fatura numarası null olan kayıtlar gelecektir.(böyle bir kayıtta olmamalı zaten)

 

Prosedürümüze son şeklini veriyoruz. Artık fonksiyonumuzu prosedürümüzde kullanabiliriz.

 

 

Ben;  üstte de görüldüğü üzere COALESCE fonksiyonuna parametre olarak önce parametreden gelen değeri atadım. Dolayısıyla bu değer öncelikli olacak. Ama bu değer null gelirse ikinci değer olarak da tablonun o kolonunu verdim. Bu sayede @FaturaNo parametresi null ise değer parametreye geçecek. O da kolonun kendisi olduğu için kolon kendisi kendisine eşitlenecek ve dolayısıyla şart elimine edilmiş olacak. Yani eğer parametreye değer verirsek o değere ait kayıtlar gelecek. Yok, eğer parametreye değer vermezsek o şart elimine olacağından tüm kayıtlar gelecek. Bu sayede birden çok kolonda da COALESCE fonksiyonunu kullanım daha karmaşık sorgular yazabilirsiniz.

 

            Tabi bu arada SQL deki null problemi de karşımıza çıkabilir. Şöyle ki:

 

Select * from tablo where kod = null böyle bir eşitlik çalışmamaktadır. Yani siz bir kolonun değerini

Kod  = null diyerek null olanları getiremezsiniz. SQL Server böyle bir kullanımı desteklememektedir.

Ancak bunun yerine şu fonksiyonu kullanabilirsiniz.

Select * from tablo where kod is null. Bu şekilde bir kolonun değerini null ile sorgulayabiliriz.

 

Biz yukarıda COALESCE fonksiyonumuzun temel prensibi olarak şunu söyledik.

COALESCE fonksiyonu; verilen değerlerden İLK NULL OLMAYAN değeri geri döndürür

Peki, tüm değerler null ise. Yani parametreden null geliyor ve tablonun o kolonundaki değeri de null ise COALESCE fonksiyonu o zaman bize ne döndürecek. Tabii ki Null döndürecek.  Zaten kolon değeri null olduğu için eşitliğin her iki tarafı da null olacak ve Null = Null gibi bir durum ortaya çıkacak.  SQL Server iki null eşitliğini yapamadığı için de null değerler sorgu sonucundan gelmeyecek.

 

            Verilerimizde null olduğunu biliyorsak ve COALESCE fonksiyonunun da gücünü kullanmak istiyorsak o zaman isnull fonksiyonunu burada kullanabiliriz. Bu sayede SQL Serverın null zaafiyetinide aşmış oluruz. Bu son durumda örnek kod aşağıdaki gibi olmalıdır.

 

 

Bu şekilde eğer null ise boş bir değerle her iki tarafı da birbirine eşitleyip sorgumuzu Null’a duyarlı hale getirebiliriz. Üstede dediğim gibi bu SQL’in bir zafiyetinden kaynaklanıyor. SQL Server Null = Null kontrolünü yapamadığı için Select cümlesinden dönemiyordu ama biz sorgumuzu Null’a duyarlı hale getirdik.

 

Bunu null problemini şöyle bir örnekle daha iyi anlayabiliriz. Normalde sysobjects tablosunda yüzlerce kayıt var. Ama aşağıdaki sorgulan hiç kayıt dönmez. Çünkü null = null geçersiz bir şarttır.

Select * from sysobjects where null = null

Ama bu alttaki sorgudan da tüm tablo döner. Çünkü Null sorgulaması doğru.

Select * from sysobjects where null is null

 

Sonuç Olarak:

Bu makalemizde COALESCE fonksiyonu ile sorgularımızda dinamik where cümlecikleri hazırladık.   Bu sayede birçok parametre alan bir prosedürden veya sorgudan, sorgu yapısını hiç değiştirmeden sadece birkaç parametreyle de sorgulama yapabildik. Ben örneğin basit olması açısından tek parametrelik bir örnek yaptım. Ama bu fonksiyonun gücü daha zor prosedürlerde daha iyi anlaşılır. Ve bu arada SQL Server’ın null hassasiyetine de kısmen de olsa değinmiş olduk.

 

 

 

[22.10.2008]